Dolomit taşı, kalsiyum ve magnezyum karbonatın çift tuzu olan CaMg(CO₃)₂ bileşiminde sedimanter bir karbonat kayacıdır. Saf dolomitte teorik olarak %30,4 CaO ve %21,7 MgO bulunur; ticari olarak sevk edilen malzemede MgO oranı ocağa ve seviyeye göre genellikle %18–21 aralığında değişir. Bu magnezyum içeriği dolomiti sıradan kireç taşından ayıran ve onu cam, refrakter, demir-çelik, tarım ve peyzaj gibi birbirinden çok farklı sektörlerde vazgeçilmez kılan özelliktir.
Ekoza Maden olarak dolomiti aracısız, doğrudan ocak sahasından temin ediyoruz. Ürün, kırma-eleme tesisinde talep edilen fraksiyona ayrıldıktan sonra dökme (damperli) ya da 1.000–1.500 kg big-bag formunda yüklenir ve Türkiye genelinde 81 ile ton bazında sevk edilir. Numune, analiz sertifikası ve tonaj bazlı fiyat teklifi aynı gün içinde iletilir.
Endüstriyel hammadde olmasının yanı sıra, açık renkli ve sert yapısı dolomiti peyzaj ve dekoratif taş uygulamalarında da öne çıkarır. Beyaz-krem tonlarındaki dolomit kırma taşı, bahçe düzenlemesinden ticari peyzaj projelerine kadar geniş bir yelpazede tercih edilmektedir.
Dolomit, Mohs sertlik skalasında 3,5–4 değerindedir; kalsitten (3) belirgin biçimde daha serttir ve bu nedenle aşınmaya karşı daha dayanıklı bir agrega davranışı gösterir. Gerçek özgül ağırlığı 2,8–2,9 g/cm³ civarındadır. Dökme (gevşek) yığın yoğunluğu tane boyutuna bağlı olarak 1,45–1,65 ton/m³ arasında değişir; hesaplamalarımızda pratik değer olarak 1,55 ton/m³ kullanılır. Sıkıştırılmış dolgu uygulamalarında bu değer 1,75 ton/m³ seviyesine kadar çıkabilir.
Isıl davranış açısından dolomit iki kademeli bozunma gösterir: yaklaşık 700–750 °C'de MgCO₃ bileşeni, 850–900 °C civarında ise CaCO₃ bileşeni CO₂ vererek ayrışır. Bu iki kademeli kalsinasyon, sinter dolomit ve refrakter dolomit üretiminin temelidir. Seyreltik soğuk hidroklorik asitle kalsitin aksine yavaş köpürmesi, sahada hızlı ayırt etme yöntemi olarak kullanılır.
Renk beyaz-krem ile açık gri arasında değişir; demir oksit içeriğinin yükseldiği seviyelerde bej ve pembemsi tonlar görülür. Beyazlık (ISO parlaklık) değeri, dolgu amaçlı öğütülmüş ürünlerde kritik parametredir ve ocak seviyesine göre farklılık gösterir; bu nedenle beyazlık hassasiyeti olan projelerde numune onayı almanızı öneririz.
Kullanım alanları ve fraksiyon seçimi
Tarımda dolomit, asidik toprakların pH'ını yükseltirken aynı zamanda bitkinin ihtiyaç duyduğu magnezyumu da sağlar; bu yönüyle yalnız kalsiyum veren kireç taşına göre üstündür. Tarımsal kullanımda incelik belirleyicidir: 0-1 mm veya öğütülmüş ürün toprakta çok daha hızlı reaksiyona girer, iri fraksiyonlar ise etkisini aylara yayar. Çay, fındık ve turunçgil alanları gibi asidik topraklarda dekar başına uygulama miktarı toprak analizine göre belirlenmelidir.
Demir-çelik sektöründe dolomit, yüksek fırın ve konvertörde cüruf oluşturucu ve bazik düzenleyici olarak kullanılır; burada 8-32 mm gibi iri, tozdan arındırılmış fraksiyonlar tercih edilir. Cam sanayisinde ise harmanın MgO ihtiyacını karşılar ve camın kimyasal dayanımını artırır; bu uygulamada 0,1-0,5 mm aralığında, demir oksidi düşük ve nem oranı kontrollü ürün gerekir.
İnşaatta dolomit; drenaj dolgusu, yol alt temeli, beton agregası ve peyzaj kaplaması olarak değerlendirilir. Hayvancılıkta öğütülmüş dolomit, yem katkısı olarak magnezyum takviyesinde; sıva, boya ve plastikte ise dolgu minerali olarak kullanılır. Hangi fraksiyonun sizin prosesinize uygun olduğundan emin değilseniz, kullanım amacınızı iletmeniz yeterli — teknik ekibimiz uygun boyutu ve tonajı birlikte belirler.
Peyzaj ve dekoratif beyaz dolomit uygulaması
Beyaz-krem tonlu dolomit kırma taşı, bahçe yürüyüş yolu, çakıl havuzu, ağaç dibi kaplaması ve bina çevresi dekoratif serimlerde mermer çakılına göre daha ekonomik bir alternatiftir. 8-16 mm ve 16-32 mm fraksiyonlar ayak basıldığında ses ve doku vermesi, yabani ot çıkışını sınırlaması ve yağmur sonrası çamurlaşmayı önlemesi nedeniyle peyzajcılar tarafından tercih edilir. Serim öncesi zemine geçirgen jeotekstil membran serilmesi, hem yabani ot bariyeri oluşturur hem de taşın zamanla toprağa karışıp kirlenmesini engeller.
Dekoratif serimde kalınlık kullanım amacına göre değişir: yaya yürüyüş yollarında 4-5 cm, araç geçmeyen dinlenme alanlarında 5-6 cm, ağaç dibi ve çiçeklik kaplamalarında 3-4 cm serim yeterli olur. Pratik hesap olarak, 5 cm kalınlığında bir serim için yaklaşık 1 m² alana 75-80 kg (ortalama 1,55 ton/m³ dökme yoğunluk üzerinden) dolomit gerekir; yani 1 ton dolomit yaklaşık 13 m² alanı 5 cm kalınlıkta kaplar. Daha ince, 3 cm'lik ağaç dibi serimlerinde bu verim 1 ton başına 21-22 m²'ye çıkar.
Beyaz dolomitin güneş ışığını yansıtması, yaz aylarında bina çevresindeki toprak sıcaklığını dengelemesine ve peyzajda ferah bir görünüm oluşturmasına yardımcı olur. Ticari projelerde (site girişi, AVM çevresi, otel bahçesi) renk homojenliği önemli olduğundan tek parti halinde, aynı ocak seviyesinden sevkiyat yapılmasını öneririz; büyük metrajlı işlerde numune onayı sonrası tüm sevkiyatın aynı stoktan yapılması renk tutarlılığını garanti eder.
Sevkiyat, ambalaj ve tonaj planlaması
Standart karayolu sevkiyatında tek araç 25–27 ton dökme malzeme taşır. Şehir içi tonaj kısıtı olan adreslerde 10–13 tonluk kısa damper, tesis içi paletli teslimlerde ise 1.000 veya 1.500 kg'lık big-bag alternatifi sunulur. Big-bag, nem hassasiyeti olan ince ürünlerde, peyzaj projelerinde küçük partili teslimlerde ve stok alanı sınırlı şantiyelerde belirgin avantaj sağlar.
Nakliye maliyeti, dolomit gibi düşük birim değerli ve yüksek tonajlı ürünlerde toplam maliyetin önemli bir bölümünü oluşturur. Bu nedenle teklifimizi her zaman "ocak teslim" ve "adrese teslim" olarak ayrı ayrı veririz; böylece kendi aracınızla yükleme yapma imkânınız varsa maliyeti net görürsünüz. Yükleme, ocak sahasında kantar tartısı ile belgelenir ve irsaliyeye işlenir.
Düzenli tüketimi olan işletmeler için aylık veya çeyreklik tedarik programı oluşturuyoruz; bu programda araç planlaması önceden yapıldığı için sevkiyat gecikmeleri ortadan kalkar. Peyzaj firmaları için mevsimsel proje takvimine göre partiler halinde teslimat planlaması da yapılabilir; 81 ilin tamamına sevkiyat mümkündür.
Dolomit taşı ile kireç taşı arasındaki fark nedir?
Kireç taşı esas olarak kalsiyum karbonat (CaCO₃) içerirken dolomit, kalsiyum ile magnezyum karbonatın çift tuzudur (CaMg(CO₃)₂). Dolomit kireç taşından daha serttir (Mohs 3,5-4'e karşı 3) ve tarımda hem kalsiyum hem magnezyum sağlar.
Peyzajda hangi dolomit boyutu kullanılmalı?
Yürüyüş yolu ve genel bahçe serimlerinde 8-16 mm veya 16-32 mm, ağaç dibi ve çiçeklik kaplamalarında ise 3-8 mm veya 8-16 mm fraksiyon tercih edilir.
1 ton dolomit kaç m² alanı kaplar?
5 cm serim kalınlığında yaklaşık 13 m², 3 cm kalınlıkta ise yaklaşık 21-22 m² alanı kaplar. Kesin verim, serim kalınlığına ve tane boyuna göre değişir.
Dolomit toprağın pH'ını ne kadar sürede değiştirir?
İnce öğütülmüş dolomit (0-1 mm) birkaç hafta içinde etki gösterirken iri fraksiyonlar reaksiyonu aylara yayar. Uygulama miktarı toprak analizine göre belirlenmelidir.
Dolomit taşı ton fiyatı neye göre değişir?
Fraksiyon, MgO/beyazlık kalitesi, ambalaj şekli (dökme veya big-bag) ve teslimat adresine olan mesafe fiyatı belirleyen ana etkenlerdir. Güncel dolomit taşı ton fiyatı için tonaj ve teslimat adresinizi belirterek teklif alabilirsiniz.
Dolomit taşı kaç tonluk araçla sevk edilir?
Standart karayolu sevkiyatında bir araç 25-27 ton dökme dolomit taşır. Şehir içi kısıtı olan adreslerde daha küçük damperler veya big-bag ile teslimat da mümkündür.
